Nowe zasady programu Czyste Powietrze 2025 – więcej dotacji i prostsze reguły

31 marca wystartował nowy program Czyste Powietrze na zmienionych zasadach. Wprowadzone reformy mają na celu lepsze wsparcie osób zagrożonych ubóstwem energetycznym, uproszczenie procedur i zwiększenie roli gmin. Budżet programu zwiększono o 10 mld zł z Funduszu Modernizacyjnego.

Większe wsparcie, bardziej dostępne zasady

Nowa wersja programu "Czyste Powietrze" ruszyła 31 marca 2025 r. o godzinie 12:00. Zmiany ukierunkowano na poprawę efektywności energetycznej domów jednorodzinnych oraz uproszczenie procesu ubiegania się o dotacje.
W szczególności:

• wprowadzono obowiązek potwierdzania standardu energetycznego budynku przed i po inwestycji,
• podwyższono progi dochodowe, uprawniające do wyższego dofinansowania,
• wysokość wsparcia uzależniono nie tylko od dochodów, ale także od efektywności energetycznej nieruchomości,
• ustalono maksymalne kwoty dotacji dla poszczególnych kosztów kwalifikowanych, w tym limity na metr kwadratowy ocieplenia,
• zapewniono bezpłatną pomoc operatora – od decyzji o inwestycji do jej rozliczenia.

Kto może skorzystać?

Program jest skierowany do właścicieli lub współwłaścicieli domów jednorodzinnych oraz lokali mieszkalnych z wyodrębnioną księgą wieczystą. Nieruchomości muszą mieć pozwolenie na budowę wydane do 31 grudnia 2020 r. Minimalny wymagany okres własności to 3 lata (z wyjątkiem przypadków dziedziczenia).

Poziomy dofinansowania i progi dochodowe

• Podstawowe dofinansowanie – do 40% kosztów netto (bez VAT), przysługuje wnioskodawcom o rocznym dochodzie nieprzekraczającym 135 tys. zł.
• Podwyższone dofinansowanie – do 70% kosztów netto, przy dochodzie miesięcznym do 2 250 zł na osobę lub 3 150 zł w gospodarstwach jednoosobowych. W przypadku prowadzenia działalności gospodarczej – maksymalnie 40-krotność minimalnego wynagrodzenia rocznie.
• Najwyższe dofinansowanie – do 100% kosztów netto, przysługuje osobom o dochodzie miesięcznym do 1 300 zł na osobę (gospodarstwa wieloosobowe) lub 1 800 zł (gospodarstwa jednoosobowe), a także osobom pobierającym zasiłki (stały, okresowy, rodzinny, specjalny opiekuńczy). Dla przedsiębiorców limit przychodu to 12-krotność minimalnego wynagrodzenia rocznie.

Dodatkowym warunkiem przy najwyższym poziomie dofinansowania jest spełnienie kryterium ubóstwa energetycznego – zapotrzebowanie na energię użytkową do ogrzewania powyżej 140 kWh/m² rocznie.

Audyt i świadectwo – obowiązkowe dokumenty

Przed rozpoczęciem prac wymagane jest wykonanie audytu energetycznego, a po ich zakończeniu – świadectwa charakterystyki energetycznej. Oba dokumenty muszą zostać przygotowane przez osoby wpisane do rejestru uprawnionych. Koszt ich sporządzenia może być objęty dotacją – do 1 600 zł łącznie.

Jak złożyć wniosek?

Wnioski składa się elektronicznie – przez stronę gov.pl, w urzędzie gminy lub we właściwym WFOŚiGW. Należy sprawdzić, czy nie ma konieczności skorzystania z pomocy operatora dla danego wniosku.

Na co można otrzymać dotację?

Program obejmuje dofinansowanie do:

• wymiany pozaklasowego kotła na paliwo stałe na ekologiczne źródło ciepła,
• termomodernizacji budynku – w tym ocieplenia przegród, wymiany stolarki okiennej i drzwiowej, montażu bram garażowych, wentylacji mechanicznej z odzyskiem ciepła.

Przy wyborze pomp ciepła, kotłów zgazowujących drewno lub na pellet, obowiązkowe jest korzystanie z listy ZUM – wykazu zielonych urządzeń i materiałów.

Realizacja i rozliczenie inwestycji

• Po uzyskaniu decyzji o dofinansowaniu, można rozpocząć prace zgodnie z audytem. Zakup usług i materiałów należy udokumentować fakturami. Koszt VAT nie jest kosztem kwalifikowanym i pozostaje po stronie beneficjenta.
• Po zakończeniu inwestycji beneficjent zobowiązany jest do sporządzenia świadectwa charakterystyki energetycznej. Na tej podstawie składany jest wniosek o wypłatę dotacji – jednorazowo lub w maksymalnie trzech transzach.
• Możliwe jest także uzyskanie prefinansowania – zaliczki w wysokości do 35% kosztów. W takim przypadku środki przekazywane są bezpośrednio wykonawcy na podstawie umowy, a cały proces nadzoruje operator programu.

Uważny wybór wykonawcy

Wybierając firmę do realizacji inwestycji, warto sprawdzić jej doświadczenie, opinie klientów oraz zgodność oferowanych rozwiązań z listą ZUM. Należy unikać firm stosujących agresywne praktyki sprzedażowe lub składających nierealistyczne obietnice. Pomoc można uzyskać w punktach konsultacyjno-informacyjnych lub u operatora programu.

Szczegółowe informacje o programie dostępne są na stronie: czystepowietrze.gov.pl. Można także zadzwonić na infolinię, gdzie uzyskamy ogólne informacje na temat programu: tel. 22 340 40 80, pon.-pt., 8:00-16:00.

W załączeniu - Odpowiedzi na najważniejsze pytania.